Присуство на радионуклиди во бунарска вода

Пристапот до вода за пиење е голем предизвик за поголемиот дел од населението во многу земји во светот. Луѓето што живеат во области погодени од недостиг на вода за пиење честопати ги користат подземните води како алтернативен извор на вода за пиење. Радионуклидите се јавуваат природно во подземните води, а нивното појавување во подземните води што се користат за пиење претставува опасност по здравјето на луѓето поради јонизирачките зрачења што ги емитираат радионуклидите.
Главната цел на истражувањето беше да се процени радиолошкиот квалитет на бунарската вода. Примероците од вода беа земени од 5 бунари во руралните области на регионите Пробиштип и Кочани во Македонија. Земањето примероци беше спроведено еднаш по сезона во текот на четирите годишни времиња. Примероците од вода од 5 плитки бунари беа анализирани за присуство на природни радионуклиди во бунарската вода. Радионуклидите од природно потекло што се наоѓаат во подземните води кои беа цел на истражувањето се 40K, 226Ra, 232Th и 137Cs. Овие радионуклиди во подземните води потекнуваат од растворање на минерали што содржат радионуклиди во карпите на водоносен слој. Концентрациите на 40K, 226Ra, 232Th и 137Cs, беа измерени со помош на гама спектрометрија со детектор од чист германиум, а добиените спектри од мерењето се анализирани со програмата GENIE 2000.
Статистичка обработка на податоците беше направена со Општ линеарен модел, униваријантна постапка за влијание на фактор променливите врз присуство на радионуклиди во бунарската вода. Беше утврдено статистички значајно влијание на ниво на p<0,05 на локацијата на бунарите врз присуството на радионуклиди во бунарската вода.
Присуството на радионуклиди во водата беше во рамки на МДК, освен зголемената активност на радиум во примероците вода од Бунар 5 во првата и третата сезона од годината.

Клучни зборови: радионуклиди, бунарска вода, радиолошки квалитет